เบาหวานกับไขมันในเลือด
เมื่อร่างกายมีระดับน้ำตาลในเลือดที่สูงผิดปกติเพราะร่างกายสร้างฮอร์โมนอินซูลินได้น้อย น้ำตาลไม่สามารถเข้าสู่เซลล์ได้ ทำให้ร่างกายต้องสร้างน้ำตาลขึ้นมาเองเพื่อเลี้ยงเซลล์ จึงสั่งการให้ตับสลายไกลโคเจนและไขมันที่เก็บไว้ ร่างกายจึงได้ทั้งน้ำตาลและไขมันในรูปไตรกลีเซอไรด์ขึ้นมาพร้อมๆกัน ดังนั้นผู้ป่วยด้วยภาวะเบาหวานมักมีปัญหาคลอเรสเตอ- รอลสูงด้วย (ไตรกลีเซอไรด์สูง ไขมันHDL ต่ำ)
ไขมันในเลือดผิดปกติมีผลอย่างไรต่อผู้ป่วยเบาหวาน
ไขมันที่ผิดปกติจะทำให้หลอดเลือดแดงใหญ่เกิดการตีบตัน ทำให้มีเลือดไปเลี้ยงอวัยวะสำคัญต่างๆของร่างกายไม่เพียงพอและไม่ทั่วถึง ก่อให้เกิดความเสี่ยงต่อการเป็นอัมพฤกษ์อัมพาตและเสียชีวิตได้ เช่น
-
ถ้าหลอดเลือดที่ไปเลี้ยงหัวใจตีบ จะทำให้เกิดโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด หรือกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน ทำให้เกิดอาการเจ็บหน้าอกหรือเสียชีวิตโดยเฉียบพลันได้
-
ถ้าหลอดเลือดที่ไปเลี้ยงสมองตีบ จะทำให้เกิดโรคอัมพฤกษ์อัมพาต โดยจะมีอาการแขนขาอ่อนแรง หรือชาครึ่งซีก
-
ถ้าหลอดเลือดที่ไปเลี้ยงขาตีบ จะทำให้เกิดอาการปวดบริเวณต้นขา หรือน่องเวลาเดินไกล ๆ และ ถ้าหลอดเลือดตีบมาก ๆ จะทำให้มือเท้าชา มีแผลเกิดขึ้นและหายช้า เสี่ยงต่อการมีภาวะอักเสบติดเชื้อได้ง่าย
ระดับไขมันในเลือดที่เหมาะสมสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน
ระดับไขมันในเลือดเหมาะสมในผู้ป่วยเบาหวาน คือ
- แอล ดี แอล โคเลสเตอรอล น้อยกว่า 100 มก./ดล.
- เอช ดี แอล โคเลสเตอรอล มากกว่า 45 มก./ดล.
- ไตรกลีเซอไรด์ น้อยกว่า 150 มก./ดล.
เซียนเฉาเจียวกู่หลานมีสารสำคัญ gypenosides รวมทั้งกรดอะมิโนอีกหลายชนิดในปริมาณที่สูง ซึ่งช่วยทำให้เซลล์ตับแข็งแรงและเพิ่มประสิทธิภาพของตับในการสร้างฮอร์โมนอินซูลินเพิ่มขึ้น เพื่อนำน้ำตาลและคาร์โบไฮเดรตจากกระแสเลือดเข้าสู่เซลล์เพื่อใช้เป็นพลังงาน และเพิ่มประสิทธิภาพในการเผาผลาญไขมันได้ดียิ่งขึ้น จึงทำให้สามารถลดไขมันในเลือด ลดอนุมูลอิสระที่เกิดขึ้นจากการสลายไขมันในตับ และลดความสี่ยงในการอุดตันหลอดเลือดเนื่องมาจากการจับตัวตกตะกอนของไขมันได้
มีรายงานการวิจัยทางเภสัชวิทยาของเจียวกู่หลาน ซึ่งตีพิมพ์ในจุลสารข้อมูลสมุนไพร ของ คณะเภสัขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ปีที่23 ฉบับที่2 มกราคม 2549 เกี่ยวกับฤทธิ์ในการลดไขมันในเลือด สรุปได้ดังนี้คือ มีการทดลองให้สารสกัด Gypenosides ของเจียวกู่หลาน ขนาด 0.5 มิลลิกรัมต่อน้ำหนักตัวหนู 1 กิโลกรัม ที่ฉีดสารซึ่งทำให้เกิดการสร้างไขมันสูงในเส้นเลือด พบว่าสามารถลดระดับคลอเรสเตอรอลและไตรกลีเซอไรด์ในเลือดได้ และเมื่อใช้ความเข้มข้นของสารประมาณ 250 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม นาน 4 วัน และ 12 วัน ให้ผลคือ
-
กรณีให้นาน 4 วัน : จะมีผลลดระดับไตรกลีเซอไรด์ คลอเรสเตอรอล ได้ร้อยละ 53 และ 12 ตามลำดับ แต่ไม่มีผลต่อ LDL และ HDL
- กรณีให้นาน 12 วัน : จะมีผลลดระดับไตรกลีเซอไรด์ คลอเรสเตอรอล และระดับ LDL ได้ร้อยละ 85, 44 และ 35 ตามลำดับ แต่ไม่มีผลต่อระดับ HDL
เมื่อศึกษากับคน โดยให้รับประทานเจียวกู่หลานขนาด 1.2 กรัมต่อวัน นาน 8 สัปดาห์ พบว่าสามารถลดระดับคลอเรสเตอรอล ไตรกลีเซอไรด์ ระดับ LDL และ เพิ่มระดับ HDL ได้ร้อยละ 7, 12.87 , 8.3 และ 8.4 ตามลำดับ
